Nga Prof. Dr. Xhavit LIPAJ, Zvicër
Po të isha ndryshe,
ndoshta do të isha më i lehtë për këtë botë.
Do të ecja mes njerëzve
si një hije që nuk pyet,
si një fjalë që nuk kërkon kuptim.
Do të shihja jetën
si një rrugë të thjeshtë,
pa u ndalur te humnerat e saj,
pa dëgjuar zërat e heshtur
që flasin në thellësinë e shpirtit.
Po të isha ndryshe,
ndoshta do të mësoja
artin e mos ndierjes.
Fjalët do të kalonin pranë meje
si erë mbi gurë,
dhe padrejtësia
nuk do të rëndonte në zemrën time.
Se ai që ndien pak
lodhet pak.
Ai që sheh pak
jeton më i qetë.
Por shpirti im
nuk është krijuar për qetësinë e sipërfaqes.
Ai është një det i thellë,
që nuk pranon të bëhet liqen.
Ai është një pyetje e gjatë
që nuk di të bëhet përgjigje e lehtë.
Sa më shumë hesht,
aq më shumë flet brenda vetes.
Po të isha ndryshe,
ndoshta do të besoja më lehtë
në maskat e njerëzve,
në buzëqeshjet që fshehin boshllëkun,
në fjalët që lindin pa të vërtetë.
Por ai që sheh thellë
nuk mund të gënjejë veten.
Ai sheh çarjet e dritës,
ai dëgjon heshtjen mes fjalëve,
ai ndien peshën e kohës
që kalon mbi ndërgjegjen e njeriut.
Dhe kjo është barra e qartësisë.
Sepse qartësia
nuk është gjithmonë bekim.
Nganjëherë është një vetmi e gjatë,
një rrugë ku ecën vetëm,
sepse shumë njerëz
zgjedhin të jetojnë në iluzion.
Po të isha ndryshe,
ndoshta do të jetoja më i qetë.
Por atëherë
do të humbja diçka më të madhe.
Do të humbja thellësinë e shpirtit tim.
Se njeriu që nuk ndien
mund të jetë i qetë,
por ai nuk është më i gjallë.
Dhimbja është pesha e shpirtit,
dhe pesha e shpirtit
është dëshmi se ai ende jeton.
Prandaj, në fund të çdo pyetjeje,
mbetet vetëm një e vërtetë:
Njeriu mund të ndryshojë
rrugët që ndjek,
fjalët që thotë,
maskat që mban para botës.
Por një gjë nuk mund ta ndryshojë kurrë,
thellësinë e shpirtit të vet.
Dhe ndoshta pikërisht aty
qëndron madhështia e vërtetë e njeriut:
jo te lehtësia e jetës,
por te guximi
për të jetuar
me gjithë peshën e së vërtetës.
Se në fund
nuk është më i fortë ai
që bëhet dikush tjetër,
por ai
që ka guximin
të mbetet vetvetja.
Vetëm kështu …
Mars, 2026
