EKSPERTËT PARALAJMËROJNË: “Kërcimi i marinarit” – trendi i kësaj vere që mund të përfundojë në tragjedi
Një kërcim i vetëm mund të ndryshojë jetën përgjithmonë
Me ardhjen e temperaturave të larta, liqenet, lumenjtë dhe pishinat mbushen me njerëz që kërkojnë freski dhe argëtim. Për shumë të rinj, hedhja në ujë me kokë, e njohur si “kërcimi i marinarit” (Seemannsköpfler), është pjesë e pandashme e ditëve të verës. Megjithatë, ekspertët zviceranë paralajmërojnë se ky trend, i përhapur së fundmi edhe në rrjetet sociale, mund të ketë pasoja shumë të rënda, deri në paralizë të përhershme, transmeton 20min.ch, përcjell helveticALForum.ch. Sipas Qendrës Zvicerane për Paraplegjikët (SPZ) në Nottwil, aksidentet gjatë kërcimeve në ujë vazhdojnë të jenë një ndër shkaqet më të shpeshta të dëmtimeve të palcës kurrizore gjatë sezonit veror. Viktimat janë kryesisht të rinj të moshës 16 deri në 30 vjeç, të cilët përbëjnë rreth 56 për qind të rasteve me paralizë të shkaktuar nga aksidentet në ujë. Meshkujt preken dukshëm më shpesh sesa femrat.
“Nuk është mënyra e kërcimit problemi, por ajo që ndodhet nën ujë”
Në javët e fundit, në rrjetet sociale është bërë viral i ashtuquajturi “Seemannsköpfler”, një mënyrë kërcimi ku personi hidhet me kokë përpara, por me krahët të mbajtur anash trupit dhe jo të shtrirë përpara, si në kërcimin klasik. Shumë përdorues pretendojnë se kjo teknikë është më e sigurt, pasi shmang dëmtimin e duarve apo të qafës. Mirëpo, sipas Christoph Merki, zëdhënës i Shoqatës Zvicerane të Shpëtimit në Ujë (SLRG), ky është një keqkuptim.
“Nuk ka ndonjë ndryshim të madh në rrezikun e lëndimit, pavarësisht nëse hidheni me duart përpara apo me krahët pranë trupit. Nëse uji është i cekët ose ka pengesa nën sipërfaqe, të dyja mënyrat mund të jenë jashtëzakonisht të rrezikshme,” thekson ai.
Sipas tij, duart e shtrira mund të zbusin disi goditjen fillestare, por nuk janë në gjendje të ndalojnë forcën e madhe të trupit që përplaset me fundin e ujit.
“Problemi nuk është vetë kërcimi me kokë, por fundi i liqenit, gurët, degët ose pengesat e tjera që nuk shihen. Kur trupi përplaset me shpejtësi të madhe, as duart nuk mund ta shmangin dëmtimin. Prandaj rekomandimi ynë është i qartë: nëse nuk jeni plotësisht të sigurt për kushtet, mos u hidhni me kokë.”
Një gabim i vogël mund të shkaktojë paralizë të përhershme
Edhe Dr. Björn Zörner, shef i repartit të Paraplegjisë në SPZ, paralajmëron se pasojat mund të jenë dramatike.
Kur një person hidhet me kokë në ujë, ai arrin shpejtësi të konsiderueshme. Nëse koka godet papritur fundin e liqenit, një shkëmb, murin e pishinës ose ndonjë pengesë tjetër, lëvizja ndalet menjëherë, ndërsa forca e goditjes transmetohet drejtpërdrejt në qafë dhe shtyllën kurrizore.
“Mjafton një vlerësim i gabuar, qoftë edhe për disa centimetra në thellësinë e ujit, që të dëmtohet rëndë shtylla e qafës ose palca kurrizore,” shpjegon Zörner. Pasojat mund të jenë shumë serioze: fraktura të rruazave të qafës, trauma të rënda në kokë, si edhe tetraplegji, një gjendje që paralizon të katër gjymtyrët. Edhe kur nuk ndodh paralizë e plotë, shumë persona mbeten me pasoja të përhershme neurologjike, si mpirje të gjymtyrëve, dobësi muskulore apo kufizime në lëvizje.
Liqenet dhe lumenjtë ndryshojnë vazhdimisht
Ekspertët theksojnë se një nga gabimet më të zakonshme është besimi se një vend ku është kërcyer më parë vazhdon të jetë i sigurt.
Në liqene dhe lumenj, niveli i ujit ndryshon vazhdimisht. Rrymat mund të zhvendosin gurë, të sjellin trungje ose degë pemësh, ndërsa fundi i ujit mund të jetë krejt ndryshe nga një ditë më parë.
Kjo do të thotë se një vend që dje ishte mjaftueshëm i thellë, sot mund të jetë shumë i rrezikshëm.
Çfarë këshillojnë ekspertët?
Shoqata Zvicerane e Shpëtimit në Ujë u bën thirrje të gjithë pushuesve që të tregojnë kujdes maksimal përpara çdo kërcimi. Para se të hidheni në ujë, duhet të kontrolloni me kujdes thellësinë reale të ujit dhe të siguroheni se nën sipërfaqe nuk ka gurë, degë apo pengesa të tjera.
“Nëse ekziston edhe dyshimi më i vogël, më mirë mos u hidhni fare,” thekson Christoph Merki.
Ai shton se nuk duhet të krijohet ndjenja e rreme e sigurisë vetëm sepse të tjerët po hidhen në të njëjtin vend.
“Fakti që dikush tjetër është hedhur nuk do të thotë se vendi është i sigurt. Kushtet mund të ndryshojnë ose ai mund të ketë pasur thjesht fat.”
Hyrja graduale në ujë është alternativa më e sigurt
Sipas specialistëve, mënyra më e sigurt është hyrja në ujë përmes shkallëve ose vendeve të posaçme për not.
Përveçse shmang rrezikun e goditjeve, kjo i jep organizmit mundësinë të përshtatet gradualisht me temperaturën e ujit, duke ulur edhe rrezikun e shokut termik.
Alkooli dhe sfidat mes shokësh rrisin rrezikun
Edhe pse aksidentet e rënda nga kërcimet me kokë nuk ndodhin shumë shpesh, ekspertët theksojnë se shumë raste nuk regjistrohen zyrtarisht, veçanërisht ato ku personi mbijeton, por mbetet me pasoja të rënda. Sipas tyre, faktorët që rrisin më shumë rrezikun janë konsumimi i alkoolit, sfidat impulsive mes miqsh dhe nënvlerësimi i rrezikut. Për mjekët e SPZ-së mesazhi është i qartë: shumica dërrmuese e këtyre aksidenteve mund të shmangeshin me pak kujdes dhe përgjegjësi. Një kërcim zgjat vetëm disa sekonda, por pasojat mund të zgjasin gjithë jetën. Për këtë arsye, ekspertët u bëjnë thirrje të gjithë qytetarëve, veçanërisht të rinjve, që këtë verë të zgjedhin sigurinë përpara guximit dhe të mos rrezikojnë jetën për një moment adrenalinë apo një video në rrjetet sociale, transmeton 20min.ch, përcjell helveticALForum.ch.
