Nga viti në vit, kostot e jetesës në Zvicër po bëhen gjithnjë e më të rënda për qytetarët, ndërsa një nga shqetësimet më të mëdha mbetet rritja e vazhdueshme e primeve të sigurimit shëndetësor. Sipas një parashikimi të publikuar nga shërbimi krahasues “Comparis”, edhe në vitin 2027 primet e sigurimit bazë do të rriten me rreth 3.7 për qind. Kjo do të përkthehet në një shtesë mesatare prej 14.55 frangash në muaj për person, duke e çuar primin mesatar në afro 408 franga në muaj, transmeton 20min.ch, përcjell helveticALForum.ch. Edhe pse kjo rritje konsiderohet më e ulët krahasuar me vitet e fundit, reagimet e qytetarëve kanë qenë të forta. Shumë familje të klasës së mesme thonë se po arrijnë kufijtë e tyre financiarë dhe se sigurimi shëndetësor po bëhet një barrë gjithnjë e më e papërballueshme.
Familjet: “Nuk dimë më si t’ia dalim”
Në rrjetet sociale dhe forumet online, qytetarë të shumtë kanë shprehur zemërimin dhe zhgënjimin e tyre. Shumë prej tyre ankohen se pagat nuk po rriten në të njëjtin ritëm me shpenzimet mujore.
“Si familje e klasës së mesme, pyesim veten se ku do të përfundojë kjo situatë”, shkruan një komentues. Të tjerë tregojnë se pas pagesës së qirasë, sigurimit shëndetësor, energjisë dhe ushqimeve, në fund të muajit mbeten me shumë pak të ardhura. Sipas qytetarëve, presioni ekonomik nuk vjen vetëm nga primet, por nga kombinimi i tyre me inflacionin dhe çmimet gjithnjë në rritje të jetesës.
Debati për injeksionet për dobësim
Një nga temat që ndezi më shumë debat ishte mbulimi nga sigurimi i të ashtuquajturave “injeksione për dobësim”, të cilat përdoren për trajtimin e obezitetit. Disa qytetarë janë të mendimit se këto trajtime nuk duhet të mbulohen nga sigurimi bazë. Një komentues shprehet se edhe pse mund ta përfitonte vetë këtë trajtim falas, ai mendon se është e padrejtë që kostot të mbulohen nga të gjithë kontribuuesit. Megjithatë, shumë të tjerë reaguan ashpër ndaj kësaj ideje. Ata theksojnë se obeziteti është një sëmundje serioze dhe jo thjesht rezultat i mungesës së disiplinës personale.
Ekspertët e shëndetësisë paralajmërojnë se stigmatizimi i pacientëve nuk zgjidh problemin. Sipas tyre, trajtimi i hershëm i obezitetit mund të ulë kostot afatgjata të sistemit shëndetësor, pasi shmangen sëmundje të tjera si diabeti, tensioni i lartë apo problemet kardiovaskulare.
Kritikohen sigurimet dhe pagat e larta
Një pjesë e madhe e qytetarëve fajësojnë kompanitë e sigurimeve shëndetësore për kostot në rritje. Ata kritikojnë pagat e larta të drejtuesve, bonuset dhe shpenzimet administrative. Sipas shumë komentuesve, miliarda franga shpenzohen për burokraci dhe marketing, ndërkohë që qytetarët detyrohen të paguajnë prime gjithnjë e më të larta.
“Para se të kërkohet më shumë para nga populli, duhet të ulen shpenzimet e panevojshme në administratë”, shkruan një qytetar.
Spitalet fitimprurëse nën kritika
Një tjetër çështje që po diskutohet gjerësisht është modeli ekonomik i spitaleve në Zvicër. Disa qytetarë mendojnë se fakti që shumë spitale funksionojnë si ndërmarrje fitimprurëse ka ndikuar drejtpërdrejt në rritjen e kostove. Sipas kritikëve, kur institucionet shëndetësore synojnë fitim, ekziston rreziku që të kryhen më shumë trajtime ose procedura të panevojshme vetëm për arsye ekonomike. Ata propozojnë që spitalet të funksionojnë mbi bazën e mbulimit të kostove dhe jo të gjenerimit të fitimit.
“Sistemi aktual nuk është më social”
Shumë qytetarë kërkojnë reforma të thella në mënyrën e financimit të sigurimeve shëndetësore. Aktualisht, në Zvicër aplikohet sistemi i primeve individuale, ku çdo person paguan pothuajse të njëjtin prim, pavarësisht nivelit të të ardhurave. Kritikët e këtij modeli thonë se ai godet më së shumti klasën e mesme dhe familjet me të ardhura të ulëta.
“Një milioner dhe një punëtor paguajnë pothuajse të njëjtin prim. Kjo nuk është e drejtë”, shkruan një komentues. Sipas tyre, sistemi duhet të reformohet në mënyrë që kontributi të lidhet më shumë me të ardhurat e qytetarëve.
Pse po rriten kostot?
Ekspertët japin disa arsye kryesore për rritjen e vazhdueshme të kostove shëndetësore në Zvicër:
- Popullsia po plaket dhe ka nevojë për më shumë trajtime mjekësore.
- Teknologjitë moderne dhe ilaçet e reja janë shumë të kushtueshme.
- Numri i trajtimeve dhe kontrolleve mjekësore po rritet çdo vit.
- Shpenzimet administrative mbeten të larta.
- Kërkesa për shërbime shëndetësore cilësore vazhdon të rritet.
Megjithatë, shumë qytetarë mendojnë se barra financiare po shpërndahet padrejtësisht.
Frikë për të ardhmen
Rritja e primeve po krijon pasiguri të madhe tek shumë familje. Disa thonë se po detyrohen të heqin dorë nga pushimet, aktivitetet për fëmijët apo kursimet për të ardhmen vetëm për të përballuar shpenzimet bazë. Ekziston gjithashtu frika se në vitet e ardhshme primet mund të rriten edhe më shumë, duke e bërë sistemin gjithnjë e më të vështirë për qytetarët e zakonshëm.
Debati për reformimin e sistemit shëndetësor pritet të intensifikohet në Zvicër, ndërsa qeveria, sigurimet dhe qytetarët përballen me pyetjen kryesore: si mund të garantohet një sistem shëndetësor cilësor pa e rënduar më tej popullsinë?, transmeton 20min.ch, përcjell helveticALForum.ch.
