Përgatiti Dashnim HEBIBI
Në një moment të ndjeshëm për Kosovën dhe shqiptarët, Acad. Prof. Dr. Abdylmenaf Bexheti, ish-rektor i Universitetit të Evropës Juglindore (UEJL), një personalitet i njohur dhe shumë i nderuar në të gjitha trevat shqiptare, ka reaguar pak minuta më parë përmes një postimi në rrjetet sociale lidhur me situatën aktuale.
Qëndrimet e tij, për shkak të autoritetit akademik dhe shoqëror që gëzon, marrin vëmendje të veçantë në opinionin shqiptar. Në postimin e tij, Bexheti ndalet te reagimet e qytetarëve ndaj verdiktit të fundit dhe te mënyra se si, sipas tij, një qëndrim i shprehur gjerësisht në opinion mund të shndërrohet nga slogan në veprim konkret. Në qendër të mesazhit të tij është ideja e referendumit popullor, të cilin ai e paraqet si rrugë për shprehjen e drejtpërdrejtë të vullnetit të qytetarëve. Akademiku Bexheti, duke theksuar se nuk i përket profesionit juridik dhe se mund të ketë gabim në aspektin juridik, paraqet edhe argumentimin e tij lidhur me ndryshimin e Kushtetutës dhe pamundësinë që, sipas tij, të realizohet një ndryshim i tillë pa përmbushjen e kërkesave përkatëse kushtetuese. Ai konsideron se një referendum plebishitar do të kishte jo vetëm dimensionin e shprehjes së vullnetit qytetar, por edhe një efekt potencial unifikues për një shoqëri që ai e përshkruan si të fragmentuar mbi baza politiko-partiake. Më poshtë, për të ruajtur autenticitetin e plotë të qëndrimit të tij, po e publikojmë postimin e Acad. Prof. Dr. Abdylmenaf Bexhetit fjalë për fjalë, në origjinal:
JO verdiktit të tillë në emër të popullit të Kosovës!
PO Referendumit popullor!
Nga e gjithë indinjata dhe mospajtimi popullor për veridktin e pabazuar e të padrejtë dënues të çlirimtarëve të Kosovës, sllogani më kuptimplotë dhe më i shpesht është ,,JO në emër tim-JO në emër të popullit të Kosovës,,!
Kjo porosi sduhet të mbetet sllogan pa fuqizim implementimi!
Me të gjitha mundësitë që ta kem gabim në aspekt juridik, se nuk i përkas atijë profesioni, gjykoj se:
-në rethana kur shfuqizimi dhe zhbërja e Dhomave të Gjykatës Speciale me fuqi të një ligji, pa ndryshim Kushtetute do ishte pa bazë legale, si dhe
-në rethana të pamundshme të ndryshimit të Kushtetutës pa 2/3 e deputetëve të pakicave (pra edhe të sërbëve), vëhet në pyetje legaliteti i veprimit tillë.
E vetmja rrugë për marje të legjitimitetit gjykatës, është organizimi dhe realizimi i REFERENDUMIT popullor.
Pavarsisht që mund të kontestohet legaliteti por jo edhe legjitimiteti, kjo është në dorën e popullit.
Një referendum plebiscitar do rëzonte bazën juridike dhe fundamentin e aktvendimit të pavlerë!
Nëse jo asgjë tjetër, ky veprim do kishte efekt unifikimi për shoqërinë e fragmentuar mbi baza politiko-partiake!
Postimi i akademikut Bexheti tashmë e vendos referendumin popullor në qendër të një debati që pritet të jetë i gjerë, duke prekur njëkohësisht dimensionin juridik, politik dhe shoqëror të zhvillimeve aktuale. Përtej qëndrimeve të ndryshme që mund të ekzistojnë në opinion, mesazhi i tij është i qartë: ai kërkon që shprehja “JO në emër tim – JO në emër të popullit të Kosovës” të mos mbetet vetëm një slogan, por të shndërrohet në një çështje për diskutim dhe veprim qytetar. Në këtë kuadër, ideja e hedhur nga një personalitet i njohur i akademisë shqiptare pritet të nxisë reagime dhe diskutime të mëtejshme në Kosovë dhe në mërgatën shqiptare.
Në thelb të këtij qëndrimi qëndron një çështje që tejkalon emocionin e momentit: raporti ndërmjet drejtësisë, legjitimitetit demokratik, vullnetit qytetar dhe dinjitetit kombëtar. Ideja e hedhur nga Acad. Prof. Dr. Abdylmenaf Bexheti për një referendum popullor hap një debat që meriton të trajtohet me seriozitet akademik, juridik, kushtetues dhe shoqëror. Por përtej çdo argumenti juridik apo politik, mbetet një mesazh edhe më i madh: në momentet kur preken çështjet themelore të një kombi, dallimet politike nuk duhet të bëhen më të mëdha se interesat kombëtare. Shqiptarët mund të kenë mendime të ndryshme, bindje të ndryshme dhe rrugë të ndryshme politike, por historia ka dëshmuar se kur bëhet fjalë për dinjitetin, lirinë dhe të ardhmen e kombit, ajo që duhet të mbizotërojë është përgjegjësia, maturia dhe uniteti. Në këtë kuptim, fjala e akademikut Bexheti meriton të dëgjohet jo si një thirrje për ndarje, por si një ftesë për reflektim, bashkim dhe veprim demokratik. Sepse një komb nuk forcohet duke u përçarë përballë sfidave, por duke ditur të bashkojë dallimet rreth vlerave dhe interesave të tij themelore. Të ndryshëm në mendime, por të bashkuar në qëllim. Ky duhet të jetë mesazhi i kohës: të mos lejojmë që dallimet politike të na dobësojnë aty ku kërkohet përgjegjësi kombëtare, dhe të mos harrojmë se uniteti është fuqia më e madhe e një kombi kur përballet me sprova historike. Sepse historia nuk i pyet brezat vetëm se çfarë menduan në ditët e vështira; i pyet edhe çfarë bënë për të mbrojtur dinjitetin, kujtesën dhe të ardhmen e tyre.
