Bernë – Qytetarët zviceranë kanë refuzuar iniciativën e Partisë Popullore Zvicerane (SVP), e cila synonte kufizimin e popullsisë së vendit në 10 milionë banorë. Megjithëse iniciativa nuk arriti të sigurojë shumicën e nevojshme, rezultati i votimit ka treguar se shqetësimet mbi emigracionin, sistemin e azilit, tregun e punës dhe strehimin mbeten tema qendrore në politikën zvicerane, transmetin 20min.ch. Një nga figurat kryesore të iniciativës, deputeti i SVP-së Thomas Matter, deklaroi pas votimit se mbështetja prej rreth 45 për qind e votuesve tregon se një pjesë e madhe e popullsisë është e shqetësuar për ritmin e rritjes demografike. Sipas tij, veçanërisht sistemi i azilit ka nevojë për reforma të thella, pasi kostot po rriten vazhdimisht dhe kapacitetet shtetërore po vihen nën presion.
Presion për ndryshime në politikën e azilit
Edhe pse iniciativa u refuzua, shumë parti borgjeze dhe organizata ekonomike kërkojnë masa më të ashpra në fushën e azilit. Shoqata ekonomike Economiesuisse ka bërë thirrje për një zbatim më të rreptë të ligjeve ekzistuese, ndërsa Partia Liberale Radikale (FDP) kërkon procedura më të shpejta për shqyrtimin e kërkesave për azil dhe kthime më efikase të personave që nuk kanë të drejtë qëndrimi. Politikanë të ndryshëm kanë përmendur modelin danez si shembull për një politikë më të fortë kthimi. Në këtë kontekst, pritet që presioni ndaj ministrit federal të drejtësisë dhe azilit, Beat Jans, të rritet në muajt e ardhshëm. Shumë propozime për reforma tashmë janë paraqitur në parlament dhe mund të gjejnë mbështetje të mjaftueshme politike.
Tregu i punës përballë sfidave të reja
Një tjetër argument i përdorur gjatë fushatës ishte ndikimi i emigracionit në tregun e punës. Ndërsa disa forca politike pretendojnë se konkurrenca nga punëtorët e huaj po rritet, të tjerë theksojnë nevojën për të shfrytëzuar më mirë potencialin e fuqisë punëtore vendase. Partia e Qendrës dhe organizatat ekonomike kërkojnë që më shumë gra të integrohen në tregun e punës përmes politikave që lehtësojnë kombinimin e jetës familjare me karrierën profesionale. Nga ana tjetër, Sindikata Zvicerane e Punëtorëve (SGB) kërkon mbrojtje më të madhe për punonjësit e moshuar, veçanërisht për ata që përballen me rrezikun e humbjes së vendit të punës në fund të karrierës së tyre.FDP-ja paralajmëron gjithashtu se Zvicra po hyn në një periudhë pensionimi masiv të brezave të mëdhenj dhe argumenton se një zgjatje graduale e moshës së pensionimit mund të jetë e domosdoshme për të ruajtur stabilitetin ekonomik dhe financiar të vendit.
Banesat dhe qiratë mbeten problem i madh
Çështja e strehimit ishte një nga temat më të diskutuara gjatë debatit mbi iniciativën. Mbështetësit e saj argumentonin se rritja e popullsisë po ushtron presion mbi tregun e banesave dhe po kontribuon në rritjen e qirave. Kundërshtarët, ndërkohë, theksojnë se problemi lidhet kryesisht me mungesën e ofertës së mjaftueshme të banesave. Economiesuisse kërkon thjeshtimin e procedurave të ndërtimit dhe përshpejtimin e lejeve ndërtimore për të rritur numrin e banesave në treg. Shoqata Zvicerane e Qyteteve mbështet investime më të mëdha në transportin publik dhe zgjerimin e banesave me karakter social dhe të përballueshëm.Ndërkohë, Shoqata e Qiramarrësve thekson se rritja e çmimeve të qirave është një realitet që prek mijëra familje dhe kërkon masa konkrete kundër fitimeve të tepërta në sektorin e pasurive të paluajtshme. Sipas saj, nevojiten politika që garantojnë banesa më të përballueshme për shtresat e mesme dhe të ulëta të popullsisë.
Debati vazhdon edhe pas votimit
Megjithëse iniciativa për kufizimin e popullsisë në 10 milionë banorë u refuzua, votimi nuk i ka mbyllur debatet mbi emigracionin dhe zhvillimin e ardhshëm të Zvicrës. Përkundrazi, rezultati ka treguar se një pjesë e konsiderueshme e qytetarëve kërkon zgjidhje konkrete për sfidat që lidhen me azilin, tregun e punës dhe strehimin.Qeveria federale ka bërë të ditur se po punon për masa të reja në këto fusha, ndërsa partitë politike vazhdojnë të paraqesin propozime të ndryshme. Kjo tregon se, edhe pse iniciativa e SVP-së dështoi në kutitë e votimit, temat që ajo ngriti do të mbeten në qendër të debatit politik në Zvicër edhe në vitet e ardhshme, transmeton 20min.ch, përcjell helveticALForum.ch.
Foto nga Adi Hebibi
