Qeveria zvicerane synon të detyrojë platformat e mëdha online të identifikojnë dhe të minimizojnë rreziqet për fëmijët dhe të rinjtë. Reklamat e personalizuara për të miturit, të bazuara në profilizimin e tyre, pritet të ndalohen, ndërsa kompanitë mund të përballen me gjoba deri në 6% të xhiros mesatare vjetore globale për shkelje të caktuara.
ZVICËR – Këshilli Federal i Zvicrës synon të forcojë rregullat për platformat e mëdha digjitale, me qëllim rritjen e mbrojtjes së përdoruesve dhe veçanërisht të fëmijëve dhe të rinjve. Ministri i Medias, Albert Rösti, prezantoi të mërkurën ndryshimet që qeveria dëshiron të përfshijë në projektligjin për rregullimin e platformave online, transmeton 20min.ch. Nisma prek shërbime të mëdha si TikTok, Meta, Google, X dhe platformat e inteligjencës artificiale, përfshirë ChatGPT-në. Sipas qeverisë, këto kompani kanë sot një ndikim të konsiderueshëm në debatin publik dhe në mënyrën se si qytetarët informohen.
“Në qendër është fuqizimi i përdorueseve dhe përdoruesve”, deklaroi Rösti gjatë konferencës për mediat, duke theksuar se Zvicra po zgjedh një qasje më liberale sesa Bashkimi Evropian.
Mbrojtje më e fortë për fëmijët dhe të rinjtë
Ndryshimi kryesor që Këshilli Federal synon të bëjë në projektligj lidhet me sigurinë e të miturve në platformat digjitale.
Kompanitë e mëdha do të duhet të identifikojnë rreziqet që mund të prekin fëmijët dhe të rinjtë dhe të marrin masa për t’i minimizuar ato. Një tjetër element i rëndësishëm është ndalimi i reklamave të personalizuara për të miturit, kur ato bazohen në profilizimin e përdoruesve, pra në analizën e sjelljes së tyre në internet dhe të karakteristikave personale.
Megjithatë, qeveria nuk ka përcaktuar ende nëse projektligji do të përfshijë masa të tjera shtesë për mbrojtjen e të miturve. Gjatë konsultimit publik, një ndalim i përgjithshëm i përdorimit të rrjeteve sociale për fëmijët dhe të rinjtë nuk rezultoi të ishte një kërkesë e përhapur dhe, në disa raste, u kundërshtua shprehimisht.
Rregulla më të qarta për përmbajtjet dhe llogaritë e bllokuara
Projektligji parashikon gjithashtu detyrime më të forta për mënyrën se si platformat trajtojnë përmbajtjet dhe ankesat e përdoruesve. Sipas propozimit, procedura e raportimit do të zbatohet për të gjitha përmbajtjet që dyshohet se janë të paligjshme, dhe jo vetëm për një listë të kufizuar shkeljesh. Nëse një platformë fshin një përmbajtje ose bllokon një llogari, përdoruesi duhet të informohet dhe të marrë një shpjegim për vendimin. Kompanitë do të duhet gjithashtu të ofrojnë një procedurë falas ankimi dhe të marrin pjesë në mekanizmat e zgjidhjes së mosmarrëveshjeve.
Detyrimet e tjera përfshijnë:
- Shënimin e qartë të reklamave dhe krijimin e një arkivi publik të reklamave.
- Publikimin e një raporti vjetor transparence.
- Pasjen e një përfaqësuesi ligjor në Zvicër.
- Vënien në dispozicion të të dhënave sipas kërkesave të parashikuara në ligj.
Rregullat e reja nuk do të zbatohen për të gjitha platformat. Ato synojnë rrjetet sociale, motorët e kërkimit dhe ofruesit e inteligjencës artificiale që përdoren mesatarisht të paktën një herë në muaj nga 10% e popullsisë zvicerane, ose rreth 900 mijë persona.
Zvicra zgjedh një rrugë më liberale se BE-ja
Duke shpjeguar arsyet e rregullimit, Rösti tha se qeveria synon të mbrojë formimin e lirë të opinionit publik, pa cenuar lirinë e shprehjes. Sipas tij, modeli zviceran do të jetë më pak i gjerë sesa Akti i Shërbimeve Digjitale i Bashkimit Evropian, i njohur si Digital Services Act (DSA). Ky i fundit parashikon detyrime për një kategori më të gjerë shërbimesh, përfshirë masa për vlerësimin dhe reduktimin e rreziqeve sistemike. Projektligji zviceran ka marrë mbështetje të gjerë nga partitë, kantonet dhe organizatat gjatë konsultimit publik, sipas qeverisë. Megjithatë, tri parti dhe vetë platformat kanë shprehur kundërshtime. Nga ana tjetër, Partia Socialdemokrate e Zvicrës (SP) kërkon masa më të forta, veçanërisht kundër dezinformimit dhe gjuhës së urrejtjes. Deputetja socialdemokrate Min Li Marti ka vlerësuar përmirësimet në mbrojtjen e të rinjve, por ka argumentuar se propozimi nuk shkon mjaftueshëm larg në këto çështje.
Gjobat mund të arrijnë deri në 6% të xhiros globale
Projektligji parashikon mekanizma për zbatimin e detyrimeve. Në rast mosrespektimi, Zyra Federale e Komunikimit mund t’u kërkojë platformave të marrin masa korrigjuese. Nëse këto masa nuk japin rezultat, mund të kufizohet qasja në platformat përkatëse. Për disa shkelje parashikohen edhe gjoba deri në 6% të xhiros mesatare vjetore globale të kompanisë. Në rast të shkeljes së detyrimit për dhënien e informacionit, gjoba mund të arrijë deri në 10%. Këto janë masa të parashikuara në projektligj dhe jo gjoba që janë vendosur tashmë ndaj kompanive.
Kur mund të hyjnë në fuqi rregullat e reja?
Këshilli Federal i ka ngarkuar Departamentit Federal të Mjedisit, Transportit, Energjisë dhe Komunikacionit që të përgatisë mesazhin zyrtar për projektligjin deri në fund të qershorit 2027. Më pas, propozimi do të kalojë në procesin parlamentar, ku do të shqyrtohet dhe mund të pësojë ndryshime të tjera. Sipas vlerësimit të ministrit Rösti, një votim popullor mund të zhvillohet në vitin 2029. Deri atëherë, propozimi duhet të kalojë nëpër fazat e nevojshme politike dhe ligjore. Nëse miratohet, ai do të krijojë detyrime të reja për platformat e mëdha digjitale që operojnë në tregun zviceran, me theks të veçantë te siguria e të miturve, transparenca dhe të drejtat e përdoruesve, transmeton 20min.ch, përcjell helveticALforum.ch.
