Remitancat nga mërgata shqiptare vazhdojnë të jenë një nga mbështetjet më të rëndësishme të ekonomisë dhe familjeve në Kosovë. Megjithatë, rritja e çmimeve po e zvogëlon fuqinë blerëse të këtyre mjeteve financiare, duke bërë që paratë e dërguara nga jashtë të mos kenë të njëjtën vlerë si më parë. Mërgata shqiptare vazhdon të dëshmojë përkushtimin e saj ndaj familjeve dhe vendlindjes. Vetëm gjatë tetë muajve të parë të vitit 2026, në Kosovë janë dërguar 984,1 milionë euro përmes remitancave, sipas të dhënave paraprake të Bankës Qendrore të Kosovës (BQK). Kjo shumë paraqet një rritje prej 6,74 për qind krahasuar me periudhën e njëjtë të vitit të kaluar, duke dëshmuar se mbështetja financiare e bashkatdhetarëve mbetet e fuqishme, pavarësisht sfidave ekonomike në vendet ku ata jetojnë dhe punojnë. Gjermania vazhdon të jetë burimi kryesor i remitancave për Kosovën, me një pjesëmarrje prej rreth 35 deri në 44 për qind të totalit, ndërsa Zvicra renditet e dyta, me rreth 16 deri në 24 për qind. Këto shifra dëshmojnë edhe një herë peshën e madhe që kanë bashkatdhetarët në këto dy shtete për ekonominë dhe mirëqenien e familjeve në Kosovë. Megjithatë, rritja e remitancave nuk po përkthehet domosdoshmërisht në rritje të fuqisë blerëse.
Sipas Agjencisë së Statistikave të Kosovës (ASK), inflacioni vjetor në shtator 2026 arriti në 7,8 për qind. Rritjet më të mëdha të çmimeve u regjistruan në sektorin e transportit, me 23,9 për qind, si dhe në banim, ujë, energji elektrike dhe karburante, me 11,9 për qind. Ndërkohë, çmimet e ushqimeve dhe pijeve joalkoolike u rritën për 2,4 për qind. Kështu, inflacioni prej 7,8 për qind është më i lartë se rritja prej 6,74 për qind e remitancave. Kjo nënkupton se, pavarësisht shumave më të mëdha të dërguara nga mërgata, familjet në Kosovë po përballen me një fuqi blerëse më të dobët. Një çështje tjetër që prek drejtpërdrejt bashkatdhetarët në Zvicër është edhe kursi i këmbimit ndërmjet frangut zviceran dhe euros. Meqenëse shumë prej tyre i fitojnë të ardhurat në franga, vlera e parave që arrijnë në Kosovë ndikohet edhe nga lëvizjet e kursit të këmbimit.
Mërgata, më shumë se një burim financiar
Përtej shifrave dhe statistikave, remitancat janë dëshmi e një lidhjeje të vazhdueshme me familjen, vendlindjen dhe atdheun. Ato përdoren për mbulimin e shpenzimeve të përditshme, arsimimin e fëmijëve, kujdesin shëndetësor, ndërtimin e shtëpive dhe mbështetjen e familjarëve. Por, përballë rritjes së vazhdueshme të kostos së jetesës, shtrohet nevoja që institucionet e Kosovës të mos e shohin mërgatën vetëm si burim të remitancave, por edhe si një potencial të rëndësishëm për investime, zhvillim ekonomik dhe krijim të vendeve të reja të punës. Shifrat prej 984,1 milionë eurosh në vetëm tetë muaj tregojnë qartë se mërgata vazhdon të jetë një nga arteriet kryesore ekonomike të Kosovës. Sfida e institucioneve mbetet që kjo mbështetje e madhe të shndërrohet në zhvillim të qëndrueshëm, në mënyrë që familjet në Kosovë të mos varen vetëm nga paratë e të afërmve që jetojnë dhe punojnë jashtë vendit./BS
