Nju Jorku pritet të jetë këtë javë qendra e diplomacisë botërore, ndërsa rreth 130 liderë shtetesh dhe qeverish do të mblidhen në selinë e Kombeve të Bashkuara për Asamblenë e Përgjithshme. Në një klimë të tensionuar ndërkombëtare, lufta në Ukrainë, zhvillimet në Lindjen e Mesme dhe përparimi i shpejtë i inteligjencës artificiale pritet të jenë ndër temat kryesore të diskutimeve.
Presidenti amerikan Donald Trump pritet të mbajë fjalimin e tij për të dytin vit radhazi, në një kohë kur marrëdhëniet mes Uashingtonit dhe OKB-së janë shoqëruar me debate mbi financimin dhe rolin e organizatës. Administrata amerikane ka reduktuar mbështetjen financiare për OKB-në dhe është tërhequr nga disa struktura të sistemit të saj.
Në takimet e kësaj jave do të mungojë presidenti kinez Xi Jinping. Ai nuk pritet të udhëtojë në Nju Jork, ndërsa në vend të kësaj parashikohet të zhvillojë një takim me presidentin Trump në Uashington. Takimi mes dy liderëve vjen në një periudhë të rëndësishme për marrëdhëniet SHBA-Kinë dhe për çështjet që lidhen me sigurinë dhe ekonominë globale.
Në sfond të samitit diplomatik qëndrojnë edhe vështirësitë e vetë Kombeve të Bashkuara. Organizata po përballet me probleme financiare, mosmarrëveshje politike dhe diskutime mbi të ardhmen e saj institucionale. Sekretari i Përgjithshëm Antonio Guterres pritet të largohet nga detyra në fund të vitit 2026, ndërsa procesi për zgjedhjen e pasuesit të tij ende nuk ka prodhuar një emër të përcaktuar.
Një tjetër pikë e rëndësishme e agjendës do të jetë Këshilli i Sigurimit. Anëtarët e tij pritet të zhvillojnë diskutime të nivelit të lartë për luftën në Ukrainë, situatën në Lindjen e Mesme dhe sfidat që lidhen me inteligjencën artificiale. Diplomatët kanë bërë të ditur se në bisedime mund të përfshihen edhe përfaqësues dhe liderë nga vendet arabe.
Për ekspertët, presioni mbi OKB-në nuk është një fenomen i ri. Richard Gowan nga International Crisis Group e ka përshkruar gjendjen e organizatës si një “krizë të pafundme”, duke iu referuar problemeve politike dhe institucionale që vazhdojnë të shoqërojnë veprimtarinë e saj.
Edhe çështja financiare pritet të jetë pjesë e diskutimeve. Shtetet e Bashkuara shmangën humbjen e së drejtës së votës në Asamblenë e Përgjithshme pasi paguan 725 milionë dollarë në kuadër të kontributeve për buxhetin e rregullt të OKB-së. Megjithatë, Uashingtoni vazhdon të ketë detyrime prej më shumë se një miliard dollarësh ndaj organizatës dhe kërkon ndryshime në mënyrën se si ajo funksionon dhe financohet.
Përtej konflikteve dhe financave, teknologjia do të jetë një tjetër temë e rëndësishme e kësaj jave. Inteligjenca artificiale po zhvillohet me ritme të shpejta, ndërsa drejtues të industrisë kanë ngritur shqetësime mbi nevojën për koordinim ndërkombëtar dhe kontroll më të madh njerëzor mbi teknologjitë e gjeneratës së ardhshme. Me luftërat, përplasjet diplomatike, krizën financiare dhe sfidat teknologjike në të njëjtën tryezë, Asambleja e Përgjithshme e këtij viti pritet të jetë një nga forumet kryesore ku do të diskutohet se si komuniteti ndërkombëtar mund t’u përgjigjet krizave që po ndryshojnë rendin global, transmeton euronewsal.
