Numri i studentëve në universitetet zvicerane pritet të rritet me 21 për qind brenda një dekade, duke kaluar për herë të parë shifrën prej 300 mijë. Ndërkohë, rënia e lindjeve do të sjellë më pak nxënës në shkollat fillore, sipas skenarëve të rinj të Zyrës Federale të Statistikave.
BERN – Sistemi arsimor në Zvicër pritet të përballet me ndryshime të rëndësishme gjatë viteve të ardhshme. Ndërsa universitetet dhe institucionet e arsimit të lartë parashikojnë një rritje të ndjeshme të numrit të studentëve, shkollat fillore do të përballen me një rënie të numrit të nxënësve për shkak të uljes së lindjeve, transmeton 20min.ch. Sipas skenarit referues të Zyrës Federale të Statistikave të Zvicrës (BFS), deri në vitin 2035 numri i studentëve në nivelin bachelor dhe master pritet të arrijë rreth 305 mijë. Kjo përfaqëson një rritje prej 21 për qind krahasuar me vitin 2026 dhe do të shënonte herën e parë që sistemi universitar zviceran kalon pragun e 300 mijë studentëve. Parashikimet tregojnë se kërkesa për arsim të lartë do të vazhdojë të rritet, duke sjellë sfida të reja për universitetet, institucionet arsimore dhe planifikimin e kapaciteteve akademike.
Rritje e fortë në universitetet zvicerane
Zgjerimi i arsimit të lartë nuk është një zhvillim i ri. Gjatë dy dekadave të fundit, numri i studentëve në universitetet tradicionale, universitetet e shkencave të aplikuara dhe universitetet pedagogjike është rritur ndjeshëm. Në vitin 2005, në nivelin bachelor dhe master ishin regjistruar rreth 137 mijë studentë. Në vitin 2025, kjo shifër kishte arritur në 246 mijë, një rritje prej 79 për qind. Sipas BFS-së, rritja e mëtejshme do të ndikohet kryesisht nga dy faktorë: shtimi i popullsisë dhe numri në rritje i studentëve nga jashtë vendit. Popullsia e Zvicrës parashikohet të rritet me rreth 6 për qind, ndërsa fluksi i studentëve ndërkombëtarë pritet të ketë një ndikim të rëndësishëm në regjistrimet e ardhshme. Për studentët e huaj, BFS parashikon rritje të hyrjeve të reja prej 19 për qind në nivelin bachelor dhe 37 për qind në nivelin master.
Të tre kategoritë kryesore të institucioneve të arsimit të lartë pritet të shënojnë rritje:
- Universitetet tradicionale: 21 për qind.
- Universitetet e shkencave të aplikuara: 19 për qind.
- Universitetet pedagogjike: 23 për qind.
Këto shifra tregojnë se zgjerimi pritet të përfshijë të gjithë sektorin e arsimit të lartë, megjithëse ritmi i rritjes do të ndryshojë sipas llojit të institucionit.
Edhe arsimi profesional pritet të zgjerohet
Rritja nuk do të kufizohet vetëm te universitetet. Edhe shkollat e larta profesionale pritet të regjistrojnë më shumë studentë gjatë dekadës së ardhshme. Sipas parashikimeve, numri i studentëve në këto institucione do të rritet me 17 për qind nga viti 2026 deri në vitin 2035. Në fund të kësaj periudhe pritet të ketë rreth 41.300 studentë në programet që përfundojnë me diplomë. Gjithashtu, numri i diplomave të lëshuara nga këto institucione parashikohet të rritet me 16 për qind. BFS pret edhe një rritje prej 15 për qind të diplomave federale të nivelit të lartë profesional, ndërsa numri i certifikatave federale të aftësisë profesionale pritet të mbetet pothuajse i pandryshuar, me një rritje prej vetëm 1 për qind. Këto zhvillime nënvizojnë rëndësinë e vazhdueshme të formimit profesional në modelin arsimor zviceran.
Më shumë nxënës në gjimnaze dhe në arsimin profesional
Në nivelin e mesëm të lartë, ku përfshihen formimi profesional bazë, gjimnazet dhe shkollat e mesme të specializuara, numri i nxënësve pritet të rritet me ritëm më të moderuar. Deri në vitin 2035, numri i të rinjve në formimin profesional bazë, përfshirë programet e praktikës që çojnë në certifikata ose diploma federale, parashikohet të rritet me 10 për qind. Në gjimnaze dhe shkolla të mesme të specializuara, rritja e pritshme është 12 për qind. Sipas BFS-së, ky zhvillim lidhet kryesisht me rritjen e popullsisë në grupmoshat përkatëse. Pra, kërkesa për arsim do të vazhdojë të jetë e lartë edhe jashtë universiteteve, duke e bërë planifikimin arsimor një çështje të rëndësishme për vitet e ardhshme.
Shkollat fillore përballen me rënie të nxënësve
Ndryshe nga universitetet, shkollat fillore në Zvicër pritet të përballen me një rënie të numrit të nxënësve. Në vitin 2025, numri i nxënësve në këtë nivel arsimor vlerësohej në rreth 566.900. Sipas BFS-së, kulmi pritet të arrihet gjatë vitit shkollor 2027/2028, pas së cilës numri i nxënësve do të fillojë të bjerë. Deri në vitin 2035, parashikohet që në shkollat fillore të ketë rreth 527 mijë nxënës, ose 8 për qind më pak krahasuar me vitin 2026. Shkaku kryesor është rënia e numrit të lindjeve që nga viti 2022. Ky zhvillim do të ndikojë gradualisht në numrin e fëmijëve që hyjnë në sistemin shkollor dhe, me kalimin e kohës, edhe në nivelet e tjera të arsimit. Për autoritetet kantonale dhe komunale, kjo mund të kërkojë rishikimin e planifikimit të klasave, personelit mësimdhënës dhe infrastrukturës shkollore.
Edhe shkollat e mesme të ulëta pritet të humbasin nxënës
Në nivelin e mesëm të ulët, numri i nxënësve pritet të vazhdojë të rritet deri në vitin 2031. Më pas, shifrat parashikohet të stabilizohen deri në vitin 2033, në një nivel rreth 5 për qind më të lartë se në vitin 2026. Pas kësaj periudhe, pritet një rënie prej 2 për qind deri në vitin 2035. Edhe në këtë nivel, ndryshimet demografike dhe rënia e lindjeve do të luajnë një rol të rëndësishëm. Efekti nuk do të shfaqet menjëherë në të gjitha nivelet arsimore, pasi grupmoshat e ndryshme hyjnë në sistem në periudha të ndryshme.
BFS paralajmëron: parashikimet kanë pasiguri
Pavarësisht shifrave të publikuara, Zyra Federale e Statistikave thekson se skenarët duhet të interpretohen me kujdes. Një nga faktorët më të vështirë për t’u parashikuar është numri i studentëve që do të vijnë nga jashtë Zvicrës. Gjatë dhjetë viteve të fundit, pjesa e studentëve të huaj në nivelin bachelor është rritur nga 14 në 18 për qind. Përveç migracionit studentor, rezultatet e ardhshme mund të ndikohen nga ndryshimet strukturore në sistemin arsimor, numri i lindjeve dhe zhvillimi ekonomik. Për këtë arsye, BFS ka përgatitur tri skenarë të ndryshëm, duke marrë parasysh mundësitë e ndryshme të zhvillimit demografik dhe arsimor. Parashikimet e reja tregojnë se Zvicra do të përballet me dy zhvillime të kundërta: universitete gjithnjë e më të mbushura dhe shkolla fillore me më pak nxënës. Kalimi i pragut prej 300 mijë studentësh deri në vitin 2035 do të përfaqësonte një etapë të re për arsimin e lartë zviceran. Në të njëjtën kohë, rënia e numrit të fëmijëve do të kërkojë përshtatje të planifikimit shkollor dhe të burimeve arsimore. Sfidë për institucionet do të jetë që zgjerimi i universiteteve të shoqërohet me kapacitete të mjaftueshme, cilësi të lartë të mësimdhënies dhe mundësi të përshtatshme studimi, ndërsa ndryshimet demografike në arsimin fillor të menaxhohen në mënyrë efikase. Mesazhi kryesor i statistikave është i qartë: arsimi zviceran po hyn në një periudhë ndryshimesh të rëndësishme, ku demografia, migracioni dhe kërkesa për kualifikime do të përcaktojnë gjithnjë e më shumë të ardhmen e shkollave dhe universiteteve, transmeton 20min.ch, përcjell helveticALforum.ch
Foto ilustrim
