ZVICËR – Çmimi i naftës në Zvicër ka arritur një nivel rekord, duke prekur mesatarisht 2.41 franga për litër. Sipas të dhënave të publikuara nga TCS, kjo është vlera më e lartë e regjistruar deri më tani dhe tejkalon rekordin e vitit 2022, kur një litër naftë kushtonte mesatarisht 2.40 franga, transmeton 20min.ch. Rritja e çmimeve lidhet me disa faktorë në tregun ndërkombëtar të energjisë, mes tyre tensionet gjeopolitike, rënia e eksporteve të produkteve të rafinuara të naftës, problemet me furnizimin dhe kostot e larta të transportit në lumin Rajn. Situata është rënduar edhe nga zhvillimet në Lindjen e Mesme. Lufta me Iranin, dëmtimi i një tubacioni të rëndësishëm të naftës në Arabinë Saudite dhe pasiguria rreth transportit në Detin e Kuq kanë shtuar presionin mbi tregun ndërkombëtar të naftës.
Vendet evropiane ndërhyjnë për të ulur kostot
Ndërsa çmimet e karburanteve janë rritur, disa vende evropiane kanë marrë masa për të lehtësuar barrën mbi qytetarët dhe sektorët që varen nga automjetet. Në Itali janë parashikuar lehtësime fiskale dhe ulje të përkohshme të taksës mbi naftën. Franca ka vendosur një ndihmë prej 100 eurosh për drejtuesit me të ardhura të ulëta që përdorin automjetet intensivisht, ndërsa sektorë si bujqësia, peshkimi dhe ndërtimi përfitojnë masa të veçanta. Austria ka ulur përkohësisht taksën mbi produktet minerale të naftës, ndërsa Spanja ka ndërhyrë përmes lehtësimeve tatimore për benzinën dhe naftën. Edhe Portugalia ka reduktuar taksat mbi karburantet dhe ka zgjatur masat mbështetëse për bujqësinë dhe peshkimin. Në Luksemburg, çmimet maksimale të karburanteve përcaktohen rregullisht në bazë të zhvillimeve të tregut, ndërsa janë parashikuar edhe ulje të mëtejshme të taksave të konsumit.
Zvicra nuk ka miratuar ulje të përgjithshme të taksave
Ndryshe nga disa vende evropiane, Zvicra deri tani nuk ka vendosur një ulje të përgjithshme të taksës mbi karburantet dhe as një subvencion universal për drejtuesit e automjeteve. Qeveria zvicerane ka ndërhyrë përmes lirimit të përkohshëm të rezervave të detyrueshme të benzinës dhe naftës, pas problemeve me rafinerinë e Cressier dhe kufizimeve në transportin e mallrave përmes Rajnit. Kjo masë synon kryesisht garantimin e furnizimit dhe jo uljen e drejtpërdrejtë të çmimeve në pompa.
Deputeti i SVP kërkon pezullimin e taksës
Deputeti i SVP-së, Thomas Knutti, i cili është gjithashtu bashkëpronar i një kompanie transporti, ka kritikuar qëndrimin e qeverisë dhe kërkon masa të menjëhershme për lehtësimin e kostove. Knutti kërkon pezullimin e taksës mbi produktet minerale të naftës për një periudhë fillestare prej dy muajsh. Sipas tij, çmimet e larta po rëndojnë veçanërisht kompanitë e transportit, sektorin bujqësor dhe qytetarët që varen nga automjeti për punë dhe jetën e përditshme.
“Kam kërkuar lehtësime që në mars dhe në qershor kam paraqitur një interpelancë, por nuk jam dëgjuar”, ka deklaruar Knutti. Ai argumenton se shteti mund të heqë dorë përkohësisht nga të ardhurat e kësaj takse për të mbështetur fuqinë blerëse të qytetarëve. Knutti ka bërë të ditur gjithashtu se ka nisur një peticion për këtë çështje.
Të Gjelbrit kundër subvencionimit të përgjithshëm
Deputeti i të Gjelbërve, Kilian Baumann, pranon se çmimet e larta të karburanteve po krijojnë një barrë për qytetarët, por kundërshton një ulje të përgjithshme të kostos së karburanteve. Sipas tij, ndihma nuk duhet t’u jepet të gjithë drejtuesve në mënyrë uniforme, por duhet të synojë familjet me të ardhura të ulëta. Baumann ka propozuar që këto familje të mbështeten, për shembull, përmes rritjes së kontributeve për uljen e primeve të sigurimit shëndetësor.
Në planin afatgjatë, ai ka hedhur edhe idenë e një “bonusi të mobilitetit”, i cili do t’u mundësonte qytetarëve të përdornin një lloj kuponi për transportin publik. Ndërkohë, çmimi rekord prej 2.41 frangash për litër naftë po rrit presionin mbi drejtuesit e automjeteve dhe bizneset zvicerane, ndërsa debati për mënyrën se si duhet të reagojë qeveria pritet të vazhdojë, transmeton 20min.ch, përcjell helveticALforum.ch.
