Komiteti i Ministrave i Këshillit të Evropës po zhvillon në Strasburg, nga 15 deri më 17 shtator 2026, takimin e tij tremujor për mbikëqyrjen e zbatimit të vendimeve dhe aktgjykimeve të Gjykatës Evropiane për të Drejtat e Njeriut (GJEDNJ).
Sipas Këshillit të Evropës, Shqipëria është mes vendeve për të cilat janë propozuar çështje për shqyrtim të hollësishëm gjatë takimit.
Në listë përfshihen gjithashtu Armenia, Azerbajxhani, Belgjika, Bosnjë-Hercegovina, Bullgaria, Kroacia, Gjeorgjia, Greqia, Hungaria, Italia, Republika e Moldavisë, Maqedonia e Veriut, Norvegjia, Polonia, Portugalia, Rumania, Federata Ruse, Serbia, Turqia dhe Ukraina.
Takimi i kësaj jave është i 1569-ti i zëvendësministrave në formatin për të drejtat e njeriut. Këshilli i Evropës zhvillon zakonisht katër takime të tilla në vit, të posaçme për mbikëqyrjen e ekzekutimit të vendimeve të GJEDNJ-së.
Çfarë nënkupton mbikëqyrja e vendimeve
Një vendim i GJEDNJ-së nuk përfundon vetëm me konstatimin se një shtet ka shkelur Konventën Evropiane për të Drejtat e Njeriut. Pas marrjes së formës së prerë, shteti përkatës ka detyrimin ta zbatojë atë.
Sipas nenit 46 të Konventës, vendimet përfundimtare të Gjykatës janë detyruese për shtetet ndaj të cilave janë dhënë, ndërsa Komiteti i Ministrave ka përgjegjësinë për të mbikëqyrur zbatimin e tyre.
Në praktikë, zbatimi mund të kërkojë masa individuale për të korrigjuar, sa është e mundur, pasojat ndaj personit të prekur, por edhe masa më të përgjithshme kur vendimi evidenton probleme që mund të prekin raste të tjera. Këto mund të lidhen me ndryshime në legjislacion, praktikën administrative ose gjyqësore dhe me mekanizma që synojnë të parandalojnë përsëritjen e shkeljeve.
Komiteti e përfundon mbikëqyrjen e një çështjeje me miratimin e një rezolute përfundimtare, kur vlerëson se shteti ka marrë masat e kërkuara. Për situata më komplekse mund të miratohen edhe rezoluta të ndërmjetme.
Si monitorohet Shqipëria
Shqipëria është anëtare e Këshillit të Evropës që prej 13 korrikut 1995, ndërsa Konventa Evropiane për të Drejtat e Njeriut hyri në fuqi për vendin më 2 tetor 1996.
Këshilli i Evropës mban një profil të posaçëm për Shqipërinë në kuadër të zbatimit të vendimeve të GJEDNJ-së. Dokumentacioni për vendin paraqet çështjet kryesore që vazhdojnë të jenë nën mbikëqyrje, si edhe reformat dhe masat që kanë mundësuar mbylljen e çështjeve të mëparshme.
Procesi nuk mbështetet vetëm te informacioni që dërgon qeveria. Komiteti i Ministrave mund të marrë në konsideratë materialet e autoriteteve kombëtare, aplikantëve dhe përfaqësuesve të tyre, organizatave të shoqërisë civile, institucioneve kombëtare të të drejtave të njeriut dhe palëve të tjera të interesuara.
Autoritetet e shtetit të paditur paraqesin gjithashtu plane ose raporte veprimi, ku informojnë për masat që kanë marrë ose synojnë të marrin për zbatimin e vendimeve.
Çfarë pritet nga takimi në Strasburg
Takimi zhvillohet në tri ditë, nga 15 deri më 17 shtator. Sipas kalendarit zyrtar të Këshillit të Evropës, ky është takimi i tretë i posaçëm për të drejtat e njeriut gjatë vitit 2026, pas mbledhjeve të zhvilluara në mars dhe qershor. Një tjetër takim është planifikuar për në dhjetor.
Në takimin e qershorit, Komiteti miratoi 42 vendime që lidhen me 24 shtete dhe 19 rezoluta përfundimtare për 36 vendime dhe aktgjykime të GJEDNJ-së. Në të njëjtën mbledhje u miratua edhe lista orientuese e çështjeve që do të shqyrtoheshin në takimin e shtatorit.
Vendimet që do të merren gjatë mbledhjes aktuale pritet të publikohen më 18 shtator në faqen zyrtare të Këshillit të Evropës. Ato do të tregojnë më konkretisht vlerësimin e Komitetit për masat e marra nga shtetet dhe kërkesat e mundshme për hapa të mëtejshëm.
Për Shqipërinë, rëndësia e procesit qëndron te fakti se mbikëqyrja e Komitetit nuk shqyrton sërish themelin e çështjeve të vendosura nga GJEDNJ-ja. Ajo përqendrohet te pyetja nëse dhe si autoritetet shqiptare kanë zbatuar detyrimet që burojnë nga vendimet përfundimtare të Gjykatës.
Vetëm pas publikimit të vendimeve të Komitetit mund të përcaktohet përfundimisht se çfarë vlerësimesh dhe kërkesash konkrete janë miratuar këtë javë për çështjet që lidhen me Shqipërinë. /Pamfleti/GSH
