Shkruan: PhD Dashnim Hebibi
President i Institutit Shkencor Helvetik të Evropës Juglindore, Zvicër
Para ndërtesës së Gjykatës në Hagë, aty ku heshtja flet më shumë se fjalët dhe koha duket sikur ecën më ngadalë, qëndron një pritje e mbushur me domethënie. Nuk është thjesht pritje procedurale; është pritje morale, historike dhe njerëzore. Për shumë shqiptarë, kjo ndërtesë nuk përfaqëson vetëm një institucion të drejtësisë ndërkombëtare, por një pikë takimi mes së kaluarës së dhimbshme dhe shpresës për një të ardhme të ndërtuar mbi të vërtetën.
Në këto hapësira ku peshohen fakte, dëshmi dhe përgjegjësi, mendja kthehet pashmangshëm te rruga e gjatë që ka përshkuar populli shqiptar. Një rrugë e shënjuar nga padrejtësi, sakrifica dhe sfida të panumërta, por edhe nga një qëndresë e rrallë morale. Historia jonë kolektive ka treguar se, edhe në momentet më të errëta, besimi te drejtësia nuk është shuar kurrë.
Pritja para Gjykatës në Hagë nuk është pritje e dorëzuar. Ajo është pritje dinjitoze. Është shprehje e një besimi të thellë se e vërteta, sado e vonuar, nuk humbet. Drejtësia mund të ecë ngadalë, por ajo ka kujtesë. Dhe kur flet, flet me peshën e fakteve dhe me forcën e së vërtetës.
Shprehja “Vijnë ditë më të mira” nuk është një slogan emocional i çastit. Ajo është një filozofi qëndrimi, e rrënjosur thellë në ndërgjegjen kolektive të shqiptarëve. Është një mesazh që flet për durimin si virtyt, për qëndrueshmërinë si karakter dhe për refuzimin për t’u dorëzuar përballë padrejtësisë. Kjo fjali përmbledh përvojën e një populli që ka ditur të presë pa e humbur shpresën dhe të besojë pa e mohuar realitetin.
Historia na mëson se e vërteta nuk zhduket. Ajo mund të mbetet e heshtur për një kohë, e mbuluar nga zhurma politike apo paragjykimet, por në fund ajo gjen rrugën e saj drejt dritës. Pikërisht mbi këtë bindje ndërtohet edhe shpresa që sot merr formë konkrete para Gjykatës në Hagë: shpresa se drejtësia do të flasë me zë të plotë dhe se vendimet do të mbështeten në fakte, jo në narrativa të njëanshme.
Përballë çdo sfide historike, shqiptarët kanë ditur të qëndrojnë me kokën lart. Kjo qëndresë morale, e dëshmuar ndër breza, është kapitali më i madh i një populli që ka paguar shtrenjtë për lirinë dhe dinjitetin e tij. Ajo është arsyeja pse, edhe sot, në mes të pritjes dhe pasigurisë, mund të thuhet me bindje se e ardhmja nuk mund të ndërtohet mbi padrejtësinë.
Para Gjykatës në Hagë, shpresa nuk është iluzion. Ajo është besim i arsyetuar se drejtësia ndërkombëtare, pavarësisht vonesave, ka detyrimin moral dhe ligjor të vendosë të vërtetën në vendin që i takon. Dhe mbi këtë besim, shqiptarët vazhdojnë të qëndrojnë të palëkundur.
Sepse historia ka treguar se ata që nuk e humbin besimin, edhe në pritjen më të gjatë, janë ata që në fund shohin ditët më të mira të vijnë.
Enkas për helveticALforum.ch
