Nga Prof. Dr. Xhavit LIPAJ, Andermatt
Mos ma përmend fjalën “njerëzillëk”
si një dekor mbi mur,
si një citat i bukur
që vishet vetëm në festa.
Mos ma thuaj si teori,
si moral i shtypur në libra
që pluhuri i viteve
e ka bërë më të rëndë se vetë zemra.
Mos fol për të
nëse zëri yt nuk di të ulet,
nëse sytë e tu nuk dinë të ndalen,
nëse duart e tua nuk dinë të presin.
Se njerëzillëku nuk është fjalë.
Është mënyra si e thua një fjalë.
Është si e sheh dikë
kur ai nuk ka më forcë të duket i fortë.
Është si e dëgjon
kur dikush flet ngadalë
ngaqë dhimbja,
i ka zënë vendin e frymës.
Mos më fol për dashurinë ndaj njeriut
nëse nuk di të durosh gabimin e tij.
Mos më fol për mirësi, nëse zemra jote mbyllet sapo të cenohet rehatia.
Të flasësh me njerëzillëk
do të thotë të mos e përdorësh zërin si armë,
por si strehë.
Do të thotë
të mos kërkosh të fitosh bisedën,
por të mos humbasësh njeriun përballë.
Do të thotë të thuash “gabova”
pa u rrëzuar krenaria,
të thuash “të kuptoj”
pa e kuptuar gjithçka,
të thuash “jam këtu”
edhe kur nuk ke zgjidhje.
Njerëzillëku nuk bën zhurmë.
Ai rri në gjëra të vogla: në një gotë ujë të dhënë pa u kërkuar, në një heshtje që nuk gjykon,
në një derë që nuk mbyllet me inat.
Bota është lodhur nga fjalimet për njeriun.
Ajo ka uri për një fjalë
që del nga zemra
pa kaluar nga egoja.
Prandaj
mos të flasim për njerëzillëk
si për diçka të largët,
të madhe, të paarritshme.
Le të flasim butë.
Le të flasim drejt.
Le të flasim sikur përballë nesh
është një shpirt,
që mund të thyhet nga një ton i gabuar.
Se ndonjëherë
forma më e lartë e njerëzillëkut
është thjesht
të jesh i butë
në një botë që është mësuar të jetë e ashpër.
Vetëm kështu …
Januar, 2026
